Türkiye, her yaz yeniden aynı kabusu yaşıyor. Yükselen sıcaklıklar, kuraklık, şiddetli rüzgârlar ve insan kaynaklı ihmaller, orman yangınlarını yalnızca çevresel bir felaket olmaktan çıkarıp ekonomik, sosyal ve güvenlik boyutları olan ulusal bir risk haline getiriyor.

Son yıllarda orman yangınlarının sayısında ve etki alanında dikkat çekici bir artış yaşanıyor. Resmî ve sektörel verilere göre, Türkiye’de son 10 yılda yıllık ortalama 2 bin 700’ün üzerinde orman yangını meydana gelirken, yılda yaklaşık 26 bin hektar ormanlık alan zarar görüyor. Özellikle Akdeniz ve Ege bölgeleri, yangınların en yoğun görüldüğü alanlar olarak öne çıkıyor. Muğla, Antalya, İzmir, Mersin ve Adana, yangın riski en yüksek iller arasında yer alıyor.

İklim Krizi Yangınları Büyütüyor

Uzmanlar, iklim değişikliğinin orman yangınlarının en önemli tetikleyicilerinden biri olduğuna dikkat çekiyor. Artan hava sıcaklıkları, düşen nem oranları ve uzun süren kurak dönemler, ormanları adeta birer “yanıcı madde deposuna” dönüştürüyor. Özellikle temmuz ve ağustos aylarında görülen aşırı sıcak hava dalgalarının, yangınların hem çıkış riskini hem de yayılma hızını artırdığı belirtiliyor.

Yangınların Büyük Bölümü İnsan Kaynaklı

İstatistikler, yangınların önemli bir kısmının insan kaynaklı olduğunu ortaya koyuyor. Sigara izmaritleri, anız yakılması, piknik ateşleri, enerji nakil hatları ve dikkatsizlikler, yangınların başlıca nedenleri arasında bulunuyor. Son 10 yıllık verilere göre, ihmaller ve dikkatsizlikler yangınların yaklaşık üçte birini oluşturuyor.

Uzmanlar, “Bir kıvılcım binlerce hektarı yok edebiliyor. Bu nedenle en etkili mücadele yöntemi, yangın çıktıktan sonra müdahale etmek değil, yangının hiç başlamamasını sağlamaktır” değerlendirmesinde bulunuyor.

Türkiye Mücadele Kapasitesini Güçlendiriyor

Artan risklere karşı Türkiye, orman yangınlarıyla mücadele kapasitesini de genişletiyor. Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre, 2026 yılında hava filosuna yeni helikopterler eklenirken, toplam 119 helikopter ve 14 insansız hava aracıyla yangınlara müdahale kapasitesi önemli ölçüde artırıldı. Bazı kritik bölgelerde uçak, helikopter, arazöz ve binlerce personelden oluşan ekipler yaz sezonu öncesinde hazır hale getirildi.

Orman Yangını Artık Bir Güvenlik Meselesi

Orman yangınlarının etkileri yalnızca ağaç kaybıyla sınırlı kalmıyor. Yangınlar; su kaynaklarını, tarımsal üretimi, biyolojik çeşitliliği ve kırsal ekonomiyi de tehdit ediyor. Binlerce hayvan yaşam alanını kaybederken, bazı bölgelerde yerleşim alanları tahliye edilmek zorunda kalıyor. Ayrıca yanan ormanların yeniden eski ekolojik yapısına kavuşmasının onlarca yıl alabildiği belirtiliyor.

Toplumsal Seferberlik Şart

Uzmanlara göre, iklim krizinin etkilerinin daha da belirginleşeceği önümüzdeki yıllarda orman yangınlarıyla mücadelede yalnızca teknik kapasitenin artırılması yeterli olmayacak. Erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesi, riskli dönemlerde ormanlara girişlerin sınırlandırılması, toplumun bilinçlendirilmesi ve yerel yönetimlerle koordinasyonun güçlendirilmesi büyük önem taşıyor. Nitekim son dönemde birçok ilde yüksek yangın riski nedeniyle ormanlık alanlara girişlerin geçici olarak yasaklanması da bu yaklaşımın bir parçası olarak uygulanıyor.

Türkiye’nin ormanları yalnızca doğal bir zenginlik değil; su güvenliğinin, iklim dengesinin ve biyolojik çeşitliliğin de teminatı konumunda bulunuyor. Uzmanlar, her yaz tekrarlanan yangın felaketlerinin önüne geçilebilmesi için “yangınla mücadele” anlayışından “yangını önleme ve risk yönetimi” yaklaşımına geçilmesi gerektiğini vurguluyor. Çünkü yanan her hektar orman, yalnızca bugünün değil, gelecek nesillerin de kaybı anlamına geliyor.